Trang
Một nghiên cứu quy mô lớn dựa trên dữ liệu vận hành thực tế cho thấy xe hybrid sạc ngoài có mức tiêu thụ nhiên liệu cao hơn rất nhiều so với con số mà hãng công bố, chủ yếu do thói quen sử dụng của người lái.
Nội dung chính
PHEV được kỳ vọng tiết kiệm, nhưng thực tế lại "ngốn xăng" gấp bốn
Xe hybrid sạc ngoài (PHEV) được xem là giải pháp trung gian hợp lý giữa xe hybrid thông thường và xe điện thuần túy. Ý tưởng cốt lõi khá đơn giản: chạy điện cho những quãng đường ngắn hằng ngày, sau đó sử dụng động cơ đốt trong cho các hành trình dài hơn. Về lý thuyết, cách kết hợp này giúp PHEV đạt hiệu suất nhiên liệu vượt trội, dù phải đánh đổi bằng trọng lượng lớn hơn.
Tuy nhiên, một nghiên cứu mới cho thấy thực tế sử dụng PHEV đang đi chệch khá xa so với kỳ vọng của các cơ quan quản lý và nhà sản xuất.
Các nhà nghiên cứu tại Viện Fraunhofer đã phân tích dữ liệu thực tế từ 981.035 xe PHEV được sản xuất trong giai đoạn 2021 - 2023, thông qua hệ thống giám sát mức tiêu thụ nhiên liệu tích hợp trên xe (OBFCM).
Nghiên cứu này được đánh giá là quy mô lớn và toàn diện nhất từ trước đến nay đối với dòng xe plug-in hybrid trong điều kiện sử dụng thực tế, sử dụng dữ liệu được thu thập trực tiếp từ phương tiện đang lưu hành, thông qua kết nối không dây và đến từ nhiều hãng xe khác nhau.
Khi so sánh kết quả vận hành thực tế với các con số chứng nhận WLTP trong phòng thí nghiệm, nhóm nghiên cứu phát hiện sự chênh lệch rất lớn giữa hai bộ dữ liệu.
Theo kết quả công bố, mức tiêu thụ nhiên liệu trung bình theo WLTP của PHEV chỉ khoảng 1,57 lít/100 km. Nhưng trong điều kiện sử dụng thực tế, con số này tăng vọt lên 6,12 lít/100 km, cao hơn gần bốn lần.
Ngay cả trong chế độ "xả pin", khi xe được thiết kế để ưu tiên chạy điện, mức tiêu thụ nhiên liệu trung bình vẫn đạt 2,98 lít/100 km, gần gấp đôi so với con số kết hợp được công bố.
Nghiên cứu cũng chỉ ra chênh lệch đáng kể giữa các thương hiệu. Một số mẫu xe cao cấp của Đức ghi nhận mức tiêu thụ nhiên liệu thực tế cao nhất. Đáng chú ý, một số mẫu PHEV của Porsche có mức tiêu thụ trung bình khoảng 7 lít/100 km.
Ngược lại, các mẫu xe có giá dễ tiếp cận hơn từ Kia, Toyota, Ford hay Renault thường đạt mức tiêu thụ dưới 1 lít/100 km trong các điều kiện tương đương, thấp hơn khoảng 85% so với các mẫu Porsche.
Phía Porsche cho biết các số liệu công bố của hãng tuân thủ đầy đủ quy trình thử nghiệm của Liên minh châu Âu, đồng thời cho rằng sự khác biệt đến từ điều kiện và thói quen sử dụng khác nhau của người lái.
Vì sao PHEV "uống xăng" nhiều hơn dự kiến?
Theo nhóm nghiên cứu, nguyên nhân chính của sự chênh lệch này nằm ở thói quen sử dụng. Phần lớn người dùng PHEV không sạc xe thường xuyên như giả định trong các bài thử nghiệm.Dữ liệu cho thấy xe PHEV cá nhân chỉ chạy thuần điện khoảng 45 - 49% thời gian, trong khi xe công ty thậm chí chỉ đạt 11 - 15%.Trong khi đó, WLTP giả định tỷ lệ chạy điện lên tới 70 - 85%.
Khi pin không được sạc, xe buộc phải vận hành bằng động cơ đốt trong, kéo theo mức tiêu thụ nhiên liệu cao hơn, trong khi vẫn phải "gánh" khối pin nặng.
Ngoài ra, tầm vận hành điện thực tế thường thấp hơn công bố do thời tiết lạnh, tốc độ cao, địa hình phức tạp. Một số người dùng cũng di chuyển vượt quá quãng đường chạy điện mỗi ngày, khiến hiệu quả của PHEV suy giảm đáng kể.
Ông Patrick Plötz, chuyên gia của Viện Fraunhofer, cho biết động cơ đốt trong trên nhiều mẫu xe thực tế kích hoạt thường xuyên hơn so với kỳ vọng, ngay cả khi người lái tin rằng xe vẫn đang chạy điện.
Nghiên cứu kết luận rằng PHEV vẫn có thể tiết kiệm nhiên liệu hơn xe hybrid thông thường, nhưng chỉ khi được sử dụng đúng cách. Nếu người dùng không cắm sạc thường xuyên, lợi thế của công nghệ này gần như biến mất. Đồng thời, nghiên cứu cũng đặt dấu hỏi về mức độ phản ánh thực tế của các tiêu chuẩn thử nghiệm hiện hành như WLTP.
Nói cách khác, việc mua một chiếc PHEV sẽ không mang lại nhiều lợi ích nếu người dùng không thay đổi thói quen sử dụng - điều mà các con số phòng thí nghiệm không thể hiện đầy đủ.
Trang
