Dịp Tết, nhu cầu đi lại bằng ô tô tăng mạnh. Kiểm tra kỹ phương tiện trước chuyến đi xa giúp hạn chế sự cố, đảm bảo an toàn và giúp hành trình suôn sẻ hơn.
Tết Nguyên đán luôn là giai đoạn cao điểm của các chuyến đi đường dài. Nhiều gia đình lựa chọn ô tô cá nhân để về quê sum họp hoặc du xuân, vừa chủ động thời gian vừa thuận tiện mang theo hành lý.
Theo các kỹ thuật viên và chuyên gia dịch vụ ô tô, việc dành thời gian kiểm tra tổng thể phương tiện trước chuyến đi xa, nhất là dịp Tết, là bước chuẩn bị quan trọng không kém so với việc lên kế hoạch lộ trình hay đặt chỗ nghỉ ngơi.
Lốp xe
Trong danh sách các hạng mục cần kiểm tra, lốp xe luôn được nhắc đến đầu tiên. Đây là bộ phận duy nhất tiếp xúc trực tiếp với mặt đường, quyết định độ bám, khả năng phanh và sự ổn định của xe. Sau thời gian dài sử dụng, lốp dễ bị mòn, nứt hoặc biến dạng mà người dùng không để ý.
Trước chuyến đi dài, chủ xe nên quan sát kỹ bề mặt lốp, đặc biệt là các rãnh gai. Nếu độ sâu gai lốp đã xuống dưới mức an toàn, lốp cần được thay mới để tránh trượt bánh khi gặp mưa hoặc đường trơn. Ngoài ra, các vết phồng, rạn nứt bên hông lốp là dấu hiệu nguy hiểm, có thể dẫn tới nổ lốp khi chạy tốc độ cao.
Áp suất lốp cũng là yếu tố không thể xem nhẹ. Lốp quá non hơi làm tăng ma sát, khiến xe ì hơn và tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn. Ngược lại, lốp bơm quá căng lại làm giảm độ bám và dễ gây nổ lốp khi xe chở nặng hoặc di chuyển liên tục trên đường cao tốc. Do đó, cần bơm lốp đúng thông số mà nhà sản xuất khuyến nghị, thường được ghi trên cột cửa hoặc trong sách hướng dẫn sử dụng.
Khoang động cơ
Động cơ được coi là "linh hồn" của chiếc xe. Trước khi đi xa, việc kiểm tra tình trạng hoạt động của động cơ sẽ giúp phát hiện sớm những vấn đề tiềm ẩn. Người lái có thể khởi động xe, để máy chạy không tải trong một khoảng thời gian ngắn, lắng nghe âm thanh và quan sát độ rung.
Nếu động cơ phát ra tiếng kêu lạ, rung mạnh bất thường hoặc khói xả có màu sắc khác thường, đó có thể là dấu hiệu của trục trặc kỹ thuật cần được xử lý trước khi lên đường. Bên cạnh đó, việc kiểm tra dầu động cơ là thao tác đơn giản nhưng rất quan trọng. Dầu quá bẩn, thiếu dầu hoặc dầu có mùi khét đều ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng bôi trơn và làm mát, khiến động cơ nhanh xuống cấp.
Nước làm mát cũng cần được kiểm tra song song. Khi chạy đường dài, đặc biệt trong điều kiện ùn tắc hoặc thời tiết nóng, hệ thống làm mát phải hoạt động liên tục. Nếu dung dịch làm mát xuống dưới mức cho phép, nguy cơ quá nhiệt sẽ tăng cao, có thể dẫn tới hư hỏng nghiêm trọng. Ngoài ra, lọc gió, bugi và các đường ống liên quan cũng nên được kiểm tra, làm sạch hoặc thay thế nếu cần.
Hệ thống phanh
Phanh là bộ phận giữ vai trò sống còn trong việc kiểm soát tốc độ và xử lý tình huống bất ngờ. Trước chuyến đi xa, hệ thống phanh cần được kiểm tra kỹ lưỡng hơn bình thường.Má phanh mòn, đĩa phanh bị xước hoặc dầu phanh xuống cấp đều làm giảm hiệu quả phanh.
Người lái nên chú ý tới cảm giác bàn đạp phanh. Nếu phanh quá nhẹ, quá cứng hoặc có độ trễ, đó là dấu hiệu cần kiểm tra ngay. Tiếng kêu rít, tiếng lạch cạch khi phanh hay hiện tượng vô-lăng rung lắc cũng không nên bỏ qua. Trong trường hợp đèn cảnh báo phanh trên bảng đồng hồ bật sáng, xe cần được đưa tới xưởng dịch vụ để kiểm tra trước khi tiếp tục sử dụng.
Hệ thống treo và tay lái
Hệ thống treo và tay lái ảnh hưởng trực tiếp tới cảm giác lái cũng như khả năng kiểm soát xe. Khi di chuyển đường dài, đặc biệt trên các đoạn đường xấu hoặc cao tốc, hệ thống này phải làm việc liên tục để giữ xe ổn định và êm ái.
Những dấu hiệu như xe bị chao đảo, rung lắc mạnh, phát ra tiếng gõ khi đi qua ổ gà có thể cho thấy giảm xóc hoặc các khớp treo đã xuống cấp. Chủ xe cũng nên quan sát xem giảm xóc có bị rò rỉ dầu hay không. Nếu phát hiện bất thường, việc sửa chữa hoặc thay thế sớm sẽ giúp tránh tình trạng xe mất ổn định khi chạy nhanh.
Bên cạnh đó, tay lái lệch, xe có xu hướng tự kéo sang một bên hoặc vô-lăng không trở lại vị trí trung tâm sau khi vào cua là dấu hiệu cần cân chỉnh lại hệ thống lái. Việc này không chỉ giúp lái xe nhẹ nhàng hơn mà còn hạn chế mòn lốp không đều.
Ắc-quy và hệ thống điện
Ắc-quy cung cấp điện cho quá trình khởi động và toàn bộ hệ thống điện trên xe. Trước chuyến đi xa, đặc biệt vào những ngày lạnh, ắc-quy yếu có thể khiến xe khó nổ máy. Chủ xe có thể kiểm tra điện áp bằng thiết bị đo hoặc quan sát mắt báo tình trạng (nếu có).
Ngoài ra, cần chú ý tới các đầu cực của ắc-quy. Hiện tượng oxy hóa, lỏng cọc hoặc rò rỉ dung dịch đều có thể gây mất điện đột ngột. Việc vệ sinh và siết chặt các đầu cực sẽ giúp hệ thống điện hoạt động ổn định hơn.
Song song đó, hệ thống chiếu sáng cần được kiểm tra toàn diện. Đèn pha, đèn cốt, đèn phanh, đèn xi-nhan và đèn sương mù phải hoạt động đầy đủ để đảm bảo an toàn, đặc biệt khi di chuyển ban đêm hoặc trong điều kiện sương mù. Lau sạch bề mặt chóa đèn cũng giúp cải thiện đáng kể tầm nhìn.
Nước rửa kính và gạt mưa
Khả năng quan sát rõ ràng giúp người lái xử lý tình huống kịp thời. Trước chuyến đi dài, nước rửa kính cần được bổ sung đầy đủ, ưu tiên dung dịch chuyên dụng để làm sạch hiệu quả và không gây ố kính. Thanh gạt mưa cũng cần được kiểm tra, đảm bảo hoạt động êm và không để lại vệt nước.
Bụi bẩn tích tụ lâu ngày dưới lưỡi gạt có thể làm xước kính lái, vì vậy cần vệ sinh kỹ trước khi sử dụng.Ngoài ra, việc điều chỉnh gương chiếu hậu, kiểm tra camera lùi, camera 360 độ hay các cảm biến hỗ trợ (nếu có) sẽ giúp tài xế quan sát tốt hơn trong suốt hành trình.
Lưu ý riêng với ô tô điện
Với ô tô điện, ngoài những hạng mục chung như lốp, phanh, đèn hay gạt mưa, người dùng cần chú ý thêm tới hệ thống pin và động cơ điện. Trước chuyến đi xa, việc kiểm tra dung lượng pin còn lại và sạc đầy là điều bắt buộc để tránh tình trạng hết pin giữa đường, nhất là khi hạ tầng trạm sạc chưa đồng đều ở nhiều khu vực.
Hệ thống pin cần được theo dõi cẩn thận. Những dấu hiệu bất thường như pin nóng lên nhanh, biến dạng hay rò rỉ cần được xử lý tại các trung tâm dịch vụ chuyên nghiệp, bởi việc kiểm tra pin đòi hỏi kỹ thuật và quy trình an toàn nghiêm ngặt.
Động cơ điện tuy ít chi tiết chuyển động hơn động cơ đốt trong nhưng vẫn cần được kiểm tra định kỳ. Các dây dẫn, đầu nối, vòng bi và ổ trục cần đảm bảo chắc chắn, sạch sẽ. Bên cạnh đó, chất làm mát pin đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì nhiệt độ hoạt động tối ưu. Nếu dung dịch này không đủ hoặc bị xuống cấp, hiệu suất pin và động cơ điện có thể bị ảnh hưởng rõ rệt khi xe vận hành liên tục.
Trang


















