Trang
Quy trình đo khí thải mới với xe diesel khiến không ít chủ phương tiện lo ngại nguy cơ không đạt chuẩn, cơ quan đăng kiểm đã lên tiếng giải thích cụ thể.
Bắt đầu từ ngày 1/3, hoạt động kiểm tra khí thải ô tô được triển khai theo QCVN 85:2025/BNNMT và lộ trình tại Quyết định 43/2025 của Thủ tướng Chính phủ. Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc tăng cường kiểm soát khí thải đối với xe sử dụng động cơ diesel.
Theo ông Nguyễn Tô An - Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam - quy trình hiện nay có điểm mới là phép đo "độ khói". Đây là chỉ số phản ánh lượng bụi mịn (PM) và muội than phát sinh trong quá trình vận hành động cơ diesel.
Tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM, khí thải từ xe dầu được xem là một trong những nguồn gây ô nhiễm không khí, góp phần hình thành mù quang hóa và ảnh hưởng tiêu cực tới sức khỏe hô hấp. Việc phân loại kết quả theo các mức từ 1 đến 5 giúp sàng lọc những phương tiện phát thải cao, thường bị gọi là "xe mù" do xả khói đen dày đặc.
Việc đo "độ khói" được áp dụng theo phương pháp "gia tốc tự do" với chu trình bốn bước nghiêm ngặt. Thay vì để động cơ chạy ổn định ở trạng thái tĩnh, đăng kiểm viên sẽ đạp nhanh bàn đạp ga đến hết hành trình trong thời gian không quá một giây để đưa động cơ lên tốc độ không tải lớn nhất theo thiết kế.
Trước đó, xe được kiểm tra điều kiện kỹ thuật và thực hiện thao tác tăng ga từ từ, đều đặn trong tối thiểu 5 giây nhằm đánh giá hoạt động của bộ điều tốc. Tiếp theo là bước tăng ga nhanh hơn trong khoảng 2 - 5 giây để làm sạch hệ thống dẫn khí thải, hạn chế hiện tượng muội than tồn đọng trong ống xả - một nguyên nhân khiến xe không đạt tiêu chuẩn dù động cơ vẫn vận hành tốt.
Quy trình này được đánh giá là cần thiết để kết quả đo phản ánh chính xác lượng hạt ô nhiễm thực tế mà phương tiện phát ra môi trường.
Một số chủ xe bày tỏ lo lắng rằng việc đạp ga kịch sàn có thể gây ảnh hưởng tới động cơ. Tuy nhiên, đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết phương pháp gia tốc tự do đã được quốc tế công nhận trong kiểm soát khí thải động cơ diesel.
Hiện nay, hơn 70 quốc gia và vùng lãnh thổ, bao gồm toàn bộ Liên minh châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc và nhiều nước ASEAN, đang áp dụng cách thử này. Thời gian thử nghiệm chỉ kéo dài vài giây, động cơ không chịu tải và mức vòng quay cực đại thực chất đã được nhà sản xuất giới hạn sẵn. Khi thực hiện đúng quy trình - động cơ đủ nhiệt, số lần thử hạn chế - phép đo không gây hư hại.
Dù vậy, cơ quan quản lý khuyến cáo chủ phương tiện không tự thực hiện thao tác gia tốc tự do tại nhà. Thay vào đó, nên đưa xe đến cơ sở bảo dưỡng chuyên nghiệp để kiểm tra, vệ sinh hệ thống nhiên liệu và khí thải trước khi đăng kiểm. Bảo dưỡng định kỳ không chỉ giúp xe đạt chuẩn khí thải mà còn duy trì hiệu suất vận hành ổn định, góp phần giảm ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn.
Trang
