Duy Hải
Arsenal vô địch bằng hàng thủ thép, Tottenham trụ hạng nhờ cú đầu từ góc cố định, Bruno Fernandes phá kỷ lục kiến tạo với gần một nửa đến từ tình huống cố định. Mùa giải 2025/26 Ngoại hạng Anh vừa khép lại và để lại một thông điệp rõ ràng: bóng đá đang thay đổi.
Có một chi tiết đáng chú ý ở vòng cuối mùa giải vừa rồi. Tottenham Hotspur trụ hạng bằng chiến thắng 1-0 trước Everton, bàn thắng duy nhất đến từ cú đánh đầu của João Palhinha. Không phải pha phối hợp đẹp mắt, không phải cú sút xa ngoạn mục. Chỉ là một quả phạt góc kiểu cổ điển. Còn West Ham United xuống hạng vì chính điều đó, bởi đây là đội thủng lưới nhiều nhất từ phạt góc trong cả mùa giải với 15 bàn thua.
Đó là biểu tượng của mùa giải 2025/26: các tình huống cố định không còn là điểm cộng, chúng đã trở thành vũ khí chiến lược bắt buộc phải có. Số bàn thắng từ phạt góc toàn giải nhảy từ 135 lên 188 bàn, mức cao nhất trong tám năm qua. Người phá kỷ lục kiến tạo mùa giải, Bruno Fernandes, với 21 đường chuyền dẫn bàn, có đến 9 trong số đó đến từ tình huống cố định. Con số đó nói lên tất cả.
Arsenal là đội đặt nền móng cho xu hướng này. Ngay ngày đầu tiên của mùa giải, họ thắng Manchester United 1-0 bằng bàn phạt góc. Suốt cả năm, thầy trò Mikel Arteta ghi 19 bàn từ tình huống này, nhiều nhất Ngoại hạng Anh trong tám năm. Nhưng thành công của họ không chỉ dừng lại ở góc cố định. Arsenal vô địch với chỉ 27 bàn thua, chỉ đối mặt với 90 pha sút trúng khung, trung bình 2,36 pha mỗi trận. Đó là hàng phòng thủ tốt nhất kể từ thời đỉnh cao của Manchester City và Liverpool năm 2021/22. David Raya, Gabriel và Declan Rice là ba ứng viên cầu thủ xuất sắc nhất mùa giải của chính câu lạc bộ, cả ba đều thiên về phòng thủ.
Xu hướng phòng thủ lan ra toàn giải. Brighton ghi tên vào bản đồ châu Âu nhờ khả năng cướp bóng ở một phần ba cuối sân với 192 lần, nhiều nhất giải đấu. Bournemouth của Andoni Iraola áp đặt lối chơi ngột ngạt đến mức góp mặt trong 5 trận hòa không bàn thắng. Toàn giải có đến 27 trận 0-0, bằng tổng cộng của hai mùa trước gộp lại.
Trong khi đó, những pha đi bóng cá nhân dần biến mất. Số lần rê bóng của toàn giải giảm 15% trong hai năm qua. Biên không còn là sân chơi của những chân rê một đối một. Thay vào đó, khái niệm "wingfielder" nổi lên: những cầu thủ mang ADN của tiền vệ tổ chức nhưng chơi trên hành lang, kết hợp với hậu vệ biên và tạo ra các tình huống quá tải nhân sự ở trung tâm. Eberechi Eze bên trái của Arsenal, Dominik Szoboszlai tại Liverpool hay Morgan Gibbs-White của Nottingham Forest đều là hình mẫu của xu hướng này.
Arne Slot nhận xét rằng bóng đá đã thay đổi, rằng cách Manchester City của Guardiola từng dễ dàng nghiền nát đối thủ hạng dưới "không còn là thực tế của giải đấu nữa".Liverpool về thứ năm, kém Arsenal 25 điểm, là bằng chứng sống động nhất cho thấy triết lý bóng đá kiểm soát đẹp mắt đang phải nhường chỗ cho sự thực dụng, cường độ và sức mạnh phòng thủ.
Mùa giải 2025/26 khép lại với một thông điệp lạnh lùng: muốn vô địch, hàng thủ thép phải là sự ưu tiên hàng đầu.
Duy Hải
